Jongen aan het luisteren naar zijn JIM

JIMs, wat doen ze?

JIM is een afkorting voor Jouw Ingebrachte Mentor. In tegenstelling tot de maatjes of buddy’s in het onderwijs die een volwassene doorgaans koppelt, mag een jongere dus zelf kiezen voor een bekende persoon uit zijn eigen sociale netwerk als mentor. Denk bijvoorbeeld aan een vriend, oom of buurman waar die jongere goed mee overweg kan. De mentor fungeert namelijk enerzijds als vertrouwenspersoon voor de jongere maar moet anderzijds de belangen van de jongere behartigen als samenwerkingspartner voor ouders en de hulpverleningsinstanties.   

Blijven kortetermijneffecten ook op de lange termijn bestaan?

Eerder onderzoek toonde aan dat een JIM een positieve invloed heeft op het welbevinden, de fysieke en psychische gezondheid, het sociaal-emotioneel functioneren en het schoolsucces van de jongere en het voorkomen van uithuisplaatsing. Twee forensisch orthopedagogen en een cultureel antropoloog wilden echter ook weten wat de langetermijneffecten waren van de JIM-benadering op zowel de JIMs als de jongeren en de relatie tussen hen beiden. De onderzoekers focusten zich op vier thema’s: betekenisgeving (over de betekenis en invulling van het JIMschap), relatiekwaliteit (over de verandering van de relatie door het JIM-traject), ondersteuning (over de toerusting vanuit jeugdhulpinstanties) en duurzaamheid (over blijvend contact na het JIM-project en het welzijn van de jongere nu).

Betekenisgeving en relatiekwaliteit

Wat betreft de betekenisgeving bleek uit het onderzoek dat JIMs zich niet in de rol van mentor geduwd vonden worden, maar juist het JIMzijn als een gewone logische gang van zaken beschouwen. Hoewel ze zich dus bepaald niet op een voetstuk zetten als begeleider van een probleemjongere, maakte het gevoel dat zij de jongere daadwerkelijk verder helpen wel het JIMschap voor hen wel waardevol. Veel JIMs gaven aan dat de relatiekwaliteit tussen hen en de jongere niet veranderde naar opmerkelijk positief of negatief, maar juist hetzelfde bleef als voor het maatjesproject. Wellicht kan die continuïteit vooral verklaard worden doordat een JIM zich niet anders, oftewel bewust als jeugdhulpbegeleider, ging gedragen.  

Ondersteuning en duurzaamheid

In principe zijn JIMs positief over de toerusting vanuit jeugdhulpinstanties. Echter, JIMs werden niet door elke organisatie als zodanig erkend, ze kregen een sterk wisselende mate van verantwoordelijkheid en hadden over het algemeen geen contact met andere JIMs om bijvoorbeeld ervaringen uit te wissen. Na het JIM-traject zocht maar een enkele JIM contact met de hulpverlening. Het contact met de jongere daarentegen bleef logischerwijs in zo’n 75% van de gevallen bestaan, alhoewel de frequentie ervan afnam na het traject.

Adviezen naar aanleiding van het JIM-onderzoek

De drie onderzoekers formuleerden een aantal adviezen op basis van hun onderzoek. De eerste daarvan is het alert blijven op problemen tijdens het keuzeproces voor een JIM en tijdens het samenwerkingstraject met een JIM. Spanningen, conflict en/of een verslechterde mentorrelatie komen namelijk uiteindelijk de jongere, de JIM, andere actoren als ouders en instanties en het hulpverleningstraject niet ten goede. Een tweede advies is het organiseren van ontmoetingen en het stimuleren van uitwisseling tussen JIMs. Op die manier kunnen zij van elkaar leren, zeker ook nadat de jongere geen hulpverlening meer krijgt en JIMs niet terug kunnen vallen op jeugdhulpinstanties voor ondersteuning. Een derde en laatste advies van de JIM-onderzoekers is dat zowel de rechtspositie van de jongere als die van de informele JIM verstevigd moet worden: beiden kunnen zich momenteel namelijk bij problemen nauwelijks beroepen op bepaalde rechten.

Wat vind jij?

Na een onderzoek over de effectiviteit van JIMs in de jeugdhulp uit de doeken te hebben gedaan, ben ik heel benieuwd wat jij eigenlijk vindt van JIMs in de jeugdhulp. Zouden ze in jouw jeugdhulppraktijk iets kunnen toevoegen? Of zie je voor hen enkel een rol weggelegd in een bepaalde tak van de jeugdhulp? Ik lees je reactie graag!

name authore here

Nelleke Bogaard

RMA-student Nederlandse literatuur en cultuur met een onderwijsbevoegdheid voor het schoolvak Nederlands. Schrijft voor bijMEES over ontwikkelingen in jeugdzorg-en onderwijsland.

18 artikelen

Gerelateerde blogs

Informele mentoren helpen jongeren

Reacties (0)

name authore here
`

E-mailadressen worden niet gebruikt voor commerciële doeleinden. Bekijk onze privacyverklaring voor meer informatie over het gebruik van jouw gegevens.