Jongen die boos kijkt

Hart voor de jeugd

Eerst even wat achtergrondinformatie. Het huidige beleid in de regio is gebaseerd op het visiedocument Hart voor de jeugd. In 2014 hebben de gemeenten in Holland Rijnland gezamenlijk besloten om de jeugdhulp te organiseren en in te kopen vanaf 2015. 'Doen wat nodig is', was de essentie van het visiedocument. Onder aanvoering van Leiden besloten de gemeenten Zoeterwoude, Leiderdorp, Oegstgeest, Noordwijk, Noordwijkerhout, Katwijk, Hillegom, Lisse, Hillegom, Teylingen en Leiden te gaan samenwerken. De Jeugd- en gezinsteams zouden het hart vormen met lokale teams in de wijk. Daaromheen zouden de specialistische zorgaanbieders een passend aanbod creëren zonder wachtlijsten. 

Koerswijziging

Na vier jaar is het tijd om de ingezette koers te wijzigen. Onder leiding van Marleen Damen (wethouder Leiden) werd toegelicht waarom er aanpassingen nodig zijn. De essentie is dat er op dit moment nog (te) veel kinderen tussen wal en het schip vallen en dat mag niet meer. Daarom moet het anders. De belangrijkste ontwikkelingen op een rij:

  • De Leidse regio bestaat vanaf 2020 nog maar uit vier gemeenten (Leiden, Leiderdorp, Oegstgeest en Zoeterwoude) die zorgen voor de inkoop van de Jeugdhulp.
  • Er wordt gekozen voor het Leidse inkoopmodel vanaf 2021. Het is nog niet helemaal duidelijk hoe dat eruit gaat zien, maar we kunnen uitgaan van een aanbesteding voor specialistische en vrijgevestigde aanbieders. De GI's (gecertificeerde instellingen) blijven binnen het Holland Rijnland-model worden ingekocht. Het is de ambitie van de regio om met behoud van keuzevrijheid voor de clienten minder zorgaanbieders toe te laten.
  • De Jeugd- en gezinsteam worden vanaf 2020 op een andere (nog niet bekende) wijze ingekocht.
  • Al vanaf 2019 betalen gemeenten zelf voor de geboden jeugdhulp en wordt er niet langer vereffend in de regio.
  • De gemeente Katwijk gaat vanaf 2020 de Jeugd- en gezinsteam anders organiseren en inkopen. Er worden twee opties verkend: de medewerkers van de teams in dienst nemen van de gemeente of een entiteit oprichten of inkopen. Op dit moment is de coöperatie Jeugd- en Gezinsteams verantwoordelijk voor de teams. 
  • Wat de regio Hillegom, Lisse, Teylingen (HLT) gaat doen is nog onduidelijk. Dit geldt ook voor Noordwijk en Noordwijkerhout.

Onzekerheid

We kunnen concluderen dat er dus het een en ander gaat veranderen. Ondanks de toezegging van de gemeente dat het proces vooral samen met de zorgaanbieders en cliënten zal worden gelopen, bestaat er veel onzekerheid. Volgens de wethouder is 'de gewenste koerswijziging zeker geen extra bezuiniging'. Dat de Leidse regio kiest voor een ander moment om de Jeugd- en gezinsteams in te kopen dan de specialistische aanbieders is vreemd. Er is namelijk een nauwe samenhang tussen de teams en het omliggende veld. Als je de teams gaat veranderen, dan zal er mijns inziens heel veel gaan veranderen voor de zorgaanbieders in 2020. Een ander inkoopmodel van 2012 maakt het er niet beter op.

Het kan en moet beter

Veel zorgaanbieders sloegen de borrel na de bijeenkomst over. Ze waren teleurgesteld en somber over de toekomst. Bij hen is er een groot besef dat het echt beter kan en moet. Daar willen zij graag de tijd en energie in steken. Wat is er over van de trots over de hoge cliënttevredenheid en het grote bereik van de teams? Bovendien zijn de uitgaven van de jeugdhulp onder controle, ook al zijn zij nog te hoog in verhouding tot de bijdrage vanuit het rijk. De Leidse regio lijkt zonder inhoudelijke visie al te kiezen voor een andere inkoop, met als kompas dat een almachtig systeem kan worden geregeld dat alles oplost. 

Oproep

In de wetenschap dat inkoop en aanbesteding niet voor betere jeugdhulp zorgen een oproep. Stop al het geld dat een inkooptraject voor de zorgaanbieders en gemeenten kost (ook de inhuur van externen zoals BMC en de kosten van overlegtafels) bij elkaar. Besteed dit geld aan investeringen in echte innovatie, e-health en het verbeteren van het aanbod. Dan gaan de zorgaanbieders graag samenwerken met de gemeente en zal de borrel daarna vast beter worden bezocht. Goed idee?

name authore here

Erik van der Zijden

Sociaal ondernemer, voormalig bestuurder jeugdhulp en betrokken bij innovaties binnen de jeugdhulp zoals Garage2020 en Bij Mees.

6 artikelen

Gerelateerde blogs

Bij MEES officieel gelanceerd

De Jeugdwet, terug naar het begin

Reacties (0)

name authore here
`

E-mailadressen worden niet gebruikt voor commerciële doeleinden. Bekijk onze privacyverklaring voor meer informatie over het gebruik van jouw gegevens.